İyi Bir Tez Konusu Belirleme

#tez #akademi #üniversite #yükseklisans #doktora #danışman


Lisansüstü eğitimin uzun ve çileli yolculuğunda son duraktır tez yazımı. İyi bir tez, yorucu bir yolculuğun sonunda ikram edilen soğuk bir limonata gibi içini ferahlatır. Kötü bir tez ise öğrencilik hayatına gölge düşürür, emeğini çöpe atar. Öyle ya, aslında bizler o "iyi" tezi yazabilmek için okuruz zaten. Öyleyse tezin senin asıl başarın, belki de entelektüel ilk ürünündür. Bu aşamaya gelen öğrencinin kafasına ilk takılan soru da iyi bir konuyu nasıl bulacağıdır.


Tavsiyelerime geçmeden önce web sitemin eposta grubuna abone olursanız ne gibi avantajlara sahip olacağınızdan bahsetmek isterim: Bir kere bu ve bunun gibi blog yazıları yayınlanır yayınlanmaz gelen kutunuza düşecektir. Ayrıca ayda iki adet abonelere özel hazırladığım bültenlerden de faydalanacaksınız. Ve tabi zaman zaman abonelere özel çekilişler, hediyeler vb. veriyorum. Abone olmak için buraya tıklayıp bilgileri girmeniz yeterlidir...

Konumuza dönersek; öncelikle sizin için "iyi bir tez" ne demektir bunu bir belirleyin. Hatta bu konu üzerinde danışmanınızla konuşun, istişare edin. Onun sizden ve sizin ondan beklentilerinizi açıkça dile getirin. İyi konu az çalışılmış konu mudur? Pratik bir sorunu çözen midir? Bilimdeki teorik bir boşluğu dolduran mıdır? Yoksa hepsi midir? Danışmanınızın beklentilerini ve sizin için belirlediği çıtayı iyi saptayın. Mutlaka bir çalışma düzeniniz ve takviminiz olsun.


Danışmanınızdan görüşme randevusu almadan en az bir ay öncesinden başlayarak geniş bir literatür taraması yapın ve kafanızda bazı seçenekler oluşturun. Bunları bir yere not alın. Fikirlerin havada uçuşmasına izin verin. Onları sınırlandırmayın, önyargılı yaklaşmayın ve mutlaka kaydedin.


YÖK Tez Merkezi ikinci adresiniz olsun. Kafanıza yatan konu başlıklarıyla ilgili neler yapılmış bakın. Yabancı tezlere ulaşın ve sonrasında onları da inceleyin.


Danışmanınız başta olmak üzere (sürecin hiçbir noktasında danışmanı atlayıp iş yapmayın) alanınızdaki deneyimli araştırmacı ve hocalara danışarak alanda gördükleri sorunları, çalışabilecek konuları vs. öneri olarak isteyin. Görüşmelerinizin notlarını tutun. Saati, yeri ve tarihiyle. E-posta yazışması yaptıysanız bu e-postaları ayrı bir etiketle etiketleyin ve sakın silmeyin. Örneğin; "uzmanlar" etiketi gibi.


Danışmanınızın önceki yaptırdığı tezlere bakınız. Hangi konularda, hangi yöntemlerle çalışma yaptırmış? Bunları araştırın, danışmanınıza sorun. Danışmanınız tecrübeli biriyse jüriniz için kafasındaki isimler az çok bellidir. Bu hocaların kimler olabileceğini öğrenin. Hatta direkt randevu alarak o hocalarla görüşün. Onlardan fikir isteyin, önerilerine açık olun. Yarın öbür gün TİK'te veya savunmada ilk kez karşılaşmaktan iyidir.


Sahaya inin. Örneğin eğitim fakültesinde asistansınız. Okulları dolaşın, öğretmenlerle görüşün. Derslerine girmek, okullarda gözlem yapmak amacıyla izin isteyin. Okul müdürleriyle konuşun. Sahanın deneyimlerini mümkün olduğunca kapmaya çalışın. Neleri sorun olarak görüyorlar? Nelerden şikayetçiler veya neleri tam kavrayamıyorlar? Buradaki asıl mesele nedir? gibi yansıtıcı sorularla pratikte de işlerliği olan meselelere odaklanın. Yüksek lisans tezim sırasında okullarda TKY sistemine geçilmişti ama öğretmenler bundan çok şikayetçiydi. Ben de konu olarak TKY uygulamalarında ortaya çıkan sorun alanlarını çalıştım. Bunun gibi. Zaten sahada bulunan biriyseniz sorun yok, bu hazineyi değerlendirin. Yani sahada olmanın avantajını kullanın.


Bilimsel kaynaklardan, kişilerden, sahadan gözlem ve veri topladınız. Bunları güzel bir dosya haline getirin. Dosyanızda gözlemleriniz, notlarınız, teorik bilgi, fotoğraflar, mümkünse ses ve video kayıtları da olsun. Drive gibi platformlar üzerinden danışmanınızla ortak bir klasör de oluşturabilirsiniz.


Tüm bunları oturup güzelce analiz edin ve bu ön hazırlığın sonunda göreceğiniz gibi tez konuları patır patır dökülmeye başlayacak. Nitelikli bir tez için:


1- Çalışılmış bir konuyu farklı değişkenlerle ele alarak zenginleştirebilir (YL tezi için olabilir)

2- Çalışılmış bir konuyu disiplinler arası ele alabilir (kesinlikle tavsiye ederim)

3- Çalışılmış bir konuda yeni bir yöntem/teori test edebilir

4- Hiç çalışılmamış bir konu ile yeni alan açabilir (doktora tezinde tavsiye edilir)

5- Bir ölçek geliştirebilir (doktora tezinde tavsiye edilir)

6- Kuramsal bir yaklaşıma yönelik pratik bir model geliştirebilirsiniz (doktora tezinde tavsiye edilir)


Bitirme tezi hazırlamak zorundaysanız çalışılmış bir konuyu tekrar ele alabilir, belki örneklem değişikliğine gidebilirsiniz.


En iyi tez bitmiş tezdir derler. Oysa yanılıyorlar. En iyi tez sürekli gelişime, güncellenmeye açık; dolayısıyla size ve diğer araştırmacılara akademik yaşamınız boyunca ekmek kapısı olmaya aday tezdir.

O yüzden, oldu da bitti maşallaha getirmeyin.


Sağlıkla kalın.



441 görüntüleme0 yorum

İlgili Yazılar

Hepsini Gör

© 2015 by Erdem Oklay.

All rights reserved

Copyrights

Misafir

Takip Et

  • Siyah Heyecan Simge
  • Siyah YouTube Simgesi
  • Siyah LinkedIn Simge
  • Siyah Instagram Simge